|
poniedziałek, 16 lutego 2009
Żelazna Brama
Najsłynniejsze miejsce to Cazanele (kotły) - pionowe ściany skalne, między którymi woda pieni się, natrafiając na liczne katarakty i wiry. Przez ten strategiczny punkt już w starożytności wiódł ważny szlak komunikacyjny. Rzymianie zbudowali tu imponujący most (1,5 km długości), a na skalistej wyspie, położonej na środku rzeki w dolnej części przełomu, wznieśli twierdzę. W XV w. twierdzę przechwycili Turcy, nazywając ją Ada Kaleh; utrzymali ją do 1909 r. Malownicza okolica przyciągała podróżników i inspirowała pisarzy. Na wysepce umieścili akcję swych powieści Teodor Tomasz Jeż oraz Mor Jokai (Złoty Człowiek), a w samej Żelaznej Bramie - Jules Veme (Tajemniczy pilot). Ada Kaleh została zatopiona, kiedy Dunaj przegrodzono ogromną zaporą. Sztuczny zbiornik wodny zepsuł może nieco piękno scenerii, ale usprawnił żeglugę po tym niebezpiecznym odcinku rzeki. Starożytne zabytki - elementy twierdzy i drogi - przeniesiono w inne miejsca, głównie na pobliską wysepkę Simian. Obecnie nazwa Żelazna Brama odnosi się do ogromnej hydroelektrowni wybudowanej wspólnymi siłami przez Rumunów i Serbów, która jednocześnie jest przejściem granicznym. Po wybudowaniu tamy (lata 1964–1972) na odcinku o długości 150 km powstał duży akwen (pojemność 5 mld m3). Poziom wody podniósł się o około 30 m. Mimo to Dunaj wciąż zachwyca malowniczością – jego strome brzegi przypominają norweskie fiordy. Zapora ma 941 m długości i 58 m wysokości.
środa, 17 grudnia 2008
Pipera
Pipera to dzielnica, położona w pierwszym sektorze, w północnej części Bukaresztu, stolicy Rumunii. W granice miasta została włączona w roku 1995. Wcześniej stanowiła oddzielną wieś. Dawniej była siedzibą arystokracji. Obecnie jest to część Bukaresztu o najdroższej ziemi, w 2005 roku 1 m² ziemi kosztował około 1000 RON (ok. 1000 PLN). Dzielnica obsługiwana jest przez stację metra Pipera, będącą północnym punktem końcowym linii 2. Pipera jest jedną z głównych lokacji w książce George Călinescu pt. Czarna Komoda.
wtorek, 28 października 2008
Dobrudża
Dobrudża - terytorium między Morzem Czarnym na wschodzie, Dunajem na zachodzie i północy, a Górami Bałkańskimi na południu. Część północną, w łuku Dunaju, zajmują stare masywy (wys. do 467 m), w części południowej znajduje się stepowa wyżyna. Wzdłuż wybrzeża (zwłaszcza w pn. części) liczne jeziora lagunowe (największe to Razelm). Główne miasta to Konstanca na obszarze Rumunii i Dobricz w Bułgarii. Wzdłuż wybrzeża Morza Czarnego rozsiane są liczne kąpieliska.
czwartek, 14 sierpnia 2008
Biserica Radu Voda
Przy str. Radu Voda, stoi Biserica Radu Voda (cerkiew Księcia Radu) należąca do klasztoru o tej samej nazwie. Budowę kompleksu rozpoczęto za panowania Alexandru Voda Mircea (1658–1577) i dokończono za rządów jego syna Mihnei Turcitula w II połowie XVI w. Wokół klasztoru powstały pomieszczenia dla księcia.
czwartek, 05 czerwca 2008
Alba Iulia
Turyści przybywają do Alba Iulia, aby zwiedzić ogromną twierdzę, w której murach kryje się kilka interesujących zabytków. Najlepiej przyjechać tu jesienią, kiedy żółte liście kasztanów i blade światło słoneczne nadają twierdzy i zabytkom piękną złocistą barwę. Alba Iulia (węg. Gyulafehérvár, niem. Karslburg lub Weissenburg) to średniej wielkości miasto (około 70 tys. mieszkańców) nad rzeką Maruszą (Mureş). Najciekawszy i najcenniejszy zabytek - romańska katedra – łączy w sobie historię i kulturę dwóch zaprzyjaźnionych niegdyś narodów: Węgrów i Polaków. Rumunom Alba Iulia kojarzy się przede wszystkim z wydarzeniami 1918 r., kiedy to w miasteczku uchwalono przyłączenie Transylwanii do kraju. Rzymianie na miejscu dzisiejszego miasta założyli obóz Apulum, który rozwinął się w jeden z ważniejszych ośrodków regionu. W okresie największego rozkwitu Apulum było politycznym, gospodarczym i administracyjnym centrum Dacji – faktyczną stolicą prowincji. Po wycofaniu się Rzymian z Dacji nadeszły ciężkie czasy, ponieważ przez miasto prowadził szlak wędrówek wojowniczych plemion. Z okresu, kiedy tereny te zamieszkiwali Słowianie i Protorumuni, pochodzi nazwa Balgrad, czyli Białogród, która przyjęła się również po rumuńsku, węgiersku i niemiecku. Najazd tatarski z 1241 r. całkowicie zrujnował miasto, zamieszkane od co najmniej dwóch wieków przez Węgrów. Mieszkańcy odbudowali obwarowania i wzmocnili je dodatkowymi murami i palisadą. W 1437 r. podczas najazdu tureckiego Alba Iulia została zniszczona po raz kolejny, jednak podźwignęła się z upadku w stosunkowo krótkim czasie (niewiele ponad 100 lat) i została stolicą nowo utworzonego Księstwa Siedmiogrodu. Książę Mołdawii i Wołoszczyzny Michał Waleczny (Mihai Viteazul) zdołał na krótko zjednoczyć oba księstwa z Transylwanią, czego symbolem była jego wizyta w Alba Iulia w 1599 r., podczas której nazwał się „księciem Wołoszczyzny, Transylwanii i całej Mołdawii”. Po jego śmierci, niespełna dwa lata po tym wydarzeniu, Alba Iulia została przez Węgrów zrównana z ziemią.
piątek, 18 kwietnia 2008
Bran
Bran, 40 km na południowy wschód od Braszowa, figuruje w programie większości wycieczek do Rumunii. Sławę zawdzięcza malowniczo położonemu średniowiecznemu zamkowi, doskonale wykorzystanemu przez lokalny przemysł turystyczny. Bran (węg. Törcsvár, niem. Törzburg), reklamowany jako rodowa siedziba Włada Palownika, czyli sławetnego Draculi, przyciąga corocznie tysiące turystów. Jak można się domyślać, stopień komercjalizacji osiąga szczyty; podobizny Włada można kupić niemalże w każdej postaci – jako nadruk na koszulkach, znaczkach, rzeźbione w drewnie, odlane w gipsie itp. Z pewnością warto tam zajrzeć, bo sam obiekt jest pięknie położony, ma ciekawą architekturę i średniowieczne korzenie. Zamek (Traian Mosoiu 498) wzniesiono z rozkazu króla Ludwika I Andegaweńskiego w latach 1377–1382. Miał strzec przełęczy górskich i szlaków na trasie Siedmiogród–Wołoszczyzna, przede wszystkim przed Turkami. Ochroną ważnego traktu handlowego byli zainteresowani szczególnie mieszczanie braszowscy, którzy przejęli twierdzę w 1498 r. Historia milczy na temat jej dalszych losów. W 1921 r. zamek stał się letnią rezydencją królowej Marii i jej rodziny i pozostał nią aż do 1947 r. Po względem architektonicznym jest to górska warownia składająca się z kilku rozbudowanych baszt z niewielkim dziedzińcem, w którym wykopano głęboką na 57 m studnię. W połowie XV w. Jan Hunyady, doceniając strategiczne położenie zamku, kazał go rozbudować i wzmocnić obwarowania. Późnogotyckie portale pochodzą z końca XV w. – prawdopodobnie wykonali je ci sami kamieniarze, którzy wykańczali Czarny Kościół w Braszowie. W1619 r. warownia częściowo spłonęła, lecz po kilku latach została odrestaurowana przez Gabriela Béthlena. Ciekawostką architektoniczną z tego okresu jest typowo polska attyka w kształcie jaskółczego ogona. Po gruntownej przebudowie przeprowadzonej w latach w duchu propagowanym przez francuskiego teoretyka architektury średniowiecznej Viollet-le-Duca zamek wygląda po prostu bajkowo
wtorek, 08 kwietnia 2008
Suczawa
Suczawa – stolica Rumuńskiej Bukowiny, leży na trasie z Polski do Bułgarii. Dla Polskich turystów ma ona wielkie znaczenie, ponieważ jest stąd niedaleko do Nowego Słońca i Kaczycy, gdzie można porozmawiać po Polsku. W mieście nie brakuje ciekawych zabytków, pod koniec XVII w. było tu około 40 kościołów, niestety teraz zachowało się ich zaledwie kilka. W Suczawie warto zwiedzić kilka cerkwi, ciekawe muzeum historyczne i etnograficzne oraz oddalone nieco od centrum ruiny twierdzy etatea de Scaun. Na obejrzenie wszystkich obiektów wystarczy jeden dzień.
poniedziałek, 17 marca 2008
Rumunia
Rumunia powstała na terenach Hospodarstwa Wołoskiego i Mołdawskiego w wyniku wojny rosyjsko-tureckiej 1877-1878 i w 1881 została ogłoszona królestwem. Pozostawała w bliskich związkach z Rosją, decydując się jednak na zamianę cyrylicy na alfabet łaciński. Z powodu tego przymierza stanęła w 1916 w I wojnie światowej po stronie Ententy. 1 grudnia 1918 proklamowano powstanie zjednoczonej Rumunii, która przejęła z rąk węgierskich Siedmiogród, Banat oraz Bukowinę, co zostało następnie usankcjonowane traktatem w Trianon. Ponadto, korzystając z porewolucyjnego chaosu, Rumunia zajęła rosyjską (ale zamieszkaną przez Rumunów) Besarabię. Z tego też powodu nie nawiązała stosunków dyplomatycznych z ZSRR. W okresie międzywojennym Rumunię łączył antyradziecki sojusz wojskowy z Polską. Ze względów kulturowych Rumunia pozostawała też w bliskich związkach z Francją. Działała także w tzw. małej entencie wraz z Czechosłowacją i Jugosławią. W 1934 przyłączyła się do tzw. ententy bałkańskiej.
Bukareszt
Bukareszt ma bardzo zróżnicowaną historię sięgającą starożytności, chociaż głównym miastem Rumunii stał się dopiero w XIX wieku. Zgodnie z legendą, miasto zostało założone przez pasterza o imieniu Bucur. Jednak potwierdzone historyczne informacje mówią, że założycielem miasta jest Mircea cel Bătrân, a sam Bukareszt powstał po zwycięstwie nad Turkami w XIV wieku. Rumńskie słowo bucurie znaczy radość. Bukareszt pierwszy raz w źródłach historycznych pojawił się jako forteca Bucureşti w 1459 roku. Był wtedy rezydencją wołoskiego księcia Włada Palownika. Wybudowano wtedy Curtea Veche (Stary Dwór), który podczas rządów Radu cel Frumosa stał się letnią rezydencją dworu. Spalony przez Turków w 1595 roku, Bukareszt został odbudowany, po czym coraz szybciej rozwijał się pod względem znaczenia gospodarczego i liczby mieszkańców. Centrum nowego Bukaresztu leżało wokół Uliţa Mare (Wielkiej Ulicy), przemianowanej na Lipscani, po mieście Lipsk w Niemczech. W XVII wieku Bukareszt stał się najważniejszym centrum handlu Wołoszczyzny. W 1698 roku Constantin Brâncoveanu przeniósł tu stolicę kraju z Târgovişte. W XIX wieku przynależność Bukaresztu do Wołoszczyzny, a później Rumunii, była powodem licznych sporów małego państwa z Imperium Osmańskim, Austrią/Austro-Węgrami i Rosją. Rosjanie okupowali miasto dwa razy, w latach 1828 oraz 1853-1854. W 1854 roku garnizon rosyjski został zastąpiony austriackim, który pozostał w mieście do marca 1857. Dodatkowo, 23 marca 1847 roku pożar zniszczył około 2000 budynków, niszcząc tym samym jedną trzecią miasta. W 1861 roku, gdy Wołoszczyzna i Mołdawia zostały połączone i powstało Księstwo Rumunii, Bukareszt stał się stolicą nowego kraju. W drugiej połowie XIX wieku, dzięki statusowi miasta, liczba mieszkańców drastycznie wzrosła. Ekstrawagancka architektura oraz kosmopolityczna kultura tego okresu sprawiły, że zaczęto nazywać Bukareszt Paryżem Wschodu albo Małym Paryżem (Paris de Est, Micul Paris), z Calea Victoriei w charakterze Pól Elizejskich. Jednakże podział społeczeństwa na bogatych i biednych został opisany przez Ferdynanda Lassalle jako "dziki galimatias". Między 6 grudnia 1916 a listopadem 1918 roku, Bukareszt był okupowany przez wojska niemieckie, a faktyczną stolicą Rumunii stały się Jassy. Po I wojnie światowej wyzwolone miasto stało się stolicą tzw. Wielkiej Rumunii. W II wojnie światowej Bukareszt, jako stolica państwa sprzymierzonego z Osią, znacznie ucierpiał w wyniku alianckich bombardowań. 23 sierpnia 1944 roku zamach stanu zakończył rządy Iona Antonescu oraz doprowadził do politycznego przeorientowania Rumunii, sprowadzając na Bukareszt kolejne bombardowania, tym razem dokonane przez Luftwaffe. 8 listopada 1945 władzę przejął popierany przez ZSRR rząd Petru Grozy. W czasach rządów Nicolae Ceauşescu (1965-1989), znaczna część historycznego centrum miasta została zrównana z ziemią i zastąpiona przez socrealistyczne budynki oraz wysokie apartamentowce i bloki mieszkalne. Najlepszym przykładem jest rozbudowa Centru Civic i wybudowanie Pałacu Ludu (największa budowla w Europie, później przemianowana na Pałac Parlamentu), a także poprowadzenie rzeki przez centrum miasta, poprzez budowę tamy na Dâmboviţy. Kolejnym uderzeniem dla historycznego centrum było trzęsienie ziemi o sile 7,4 w skali Richtera w 1977 roku. Niemniej jednak część historycznych zabudowań istnieje do dzisiaj i jest otoczona przez władze poszczególnych sektorów szczególną opieką. Ceauşescu wybudował też w całkowitej tajemnicy sieć podziemnych tuneli dostępnych tylko dla niego i jego rodziny. Najważniejsze punkty miasta połączyła tajna linia metra długości 10 km. Powstał też tunel wyłącznie dla samochodów rodziny Ceauşescu oraz czteropiętrowy schron atomowy pod Pałacem Ludu. W 1989 roku fala protestów przeciwko Ceauşescu rozpoczęta w Timişoarze dotarła do Bukaresztu i doprowadziła do pozbawienia władzy reżimu komunistycznego. Niezadowoleni z porewolucyjnych rządów Frontu Wyzwolenia Narodowego studenci zorganizowali protesty na dużą skalę, zatrzymane przez górników z Valea Jiului. Po roku 2000 miasto unowocześnia się i rozbudowuje. W północnej części miasta rozwijane jest wiele ekonomicznych projektów, podczas gdy historyczne centrum podlega stopniowej restauracji. |
Archiwum
|